Masz projekt domu, rozmawiasz z architektem o terminie złożenia wniosku, a tu nagle słyszysz, że od 20 września zmieniają się przepisy. Jedni ostrzegają, że budowa zdrożeje o kilkadziesiąt tysięcy złotych. Inni uspokajają, że nic się nie zmienia. Kto ma rację?
Prawda jest mniej dramatyczna niż nagłówki, ale też bardziej zawiła. Nowe warunki techniczne miały wejść w życie 20 września 2026 roku, jednak rozporządzenie nie zostało na czas opublikowane. Branża budowlana na kilka dni wpadła w niepewność, według jakich zasad w ogóle projektować dom, a ustawodawca musiał ratować sytuację przepisami awaryjnymi.
W jednym miejscu zbieramy to, co naprawdę trzeba wiedzieć: jakie przepisy obowiązują dziś, co przewiduje projekt nowych, kiedy zmiany faktycznie zaczną być odczuwalne w portfelu i jak policzyć, ile mogą kosztować. Zamiast zgadywać procent podwyżki, zestawiamy ceny elementów, których nowe wymagania dotyczą.
- planujesz budowę domu w najbliższych latach i zastanawiasz się, kiedy złożyć wniosek,
- masz już projekt i czekasz na pozwolenie na budowę,
- wybierasz źródło ciepła do nowego domu: gaz, pompa ciepła czy coś innego.
- Nowe rozporządzenie nie weszło w życie. Według ostatnich komunikatów z końca września to nadal projekt, nieogłoszony w Dzienniku Ustaw.
- Stare przepisy można stosować jeszcze 18 miesięcy od 20 września 2026 roku, po złożeniu odpowiedniego oświadczenia.
- Na starcie limit zużycia energii dla domu się nie zmienia: 70 kWh/(m²·rok). Największe zmiany planowane są dopiero od 2030 roku.
- Jednej, wiarygodnej kwoty „o ile podrożeje dom” nie ma. Każdy procent w nagłówkach to szacunek, nie wynik obliczeń.
Co się stało 20 września
Dotychczasowe warunki techniczne traciły moc 19 września 2026 roku, a ich następca, czyli nowe rozporządzenie, nie był gotowy. Ustawodawca zareagował awaryjnie: przepisy przejściowe pozwalają przez osiemnaście miesięcy projektować według starych zasad, żeby inwestycje nie utknęły w prawnej próżni.
| Data | Co się wydarzyło |
|---|---|
| 28 sierpnia | Prezydent podpisuje ustawę z przepisami przejściowymi |
| 1–2 września | Ustawa zostaje ogłoszona i wchodzi w życie |
| 19 września | Ostatni dzień obowiązywania starych warunków technicznych na dotychczasowej podstawie |
| 20 września | Nowe rozporządzenie nie wchodzi w życie i pozostaje projektem. Rusza 18-miesięczny okres przejściowy |
| ok. 20 marca 2028 | Koniec okresu, w którym można wybrać stare przepisy |
Opisujemy stan prawny według ostatnich dostępnych komunikatów z końca września 2026 roku. Treść nowego rozporządzenia nadal jest projektem i może się zmienić, a data jego ogłoszenia nie jest znana. Przed złożeniem wniosku o pozwolenie na budowę skonsultuj się z projektantem. Ten tekst nie jest poradą prawną.
Co przewiduje projekt nowych przepisów
Wbrew dramatycznym nagłówkom projekt nie wprowadza jednego gwałtownego skoku wymagań. Najważniejsze zmiany są rozłożone w czasie, a część dotyczy tylko wybranych działek lub instalacji.
| Zmiana | Kiedy | Co to oznacza w praktyce |
|---|---|---|
| Limit energii pierwotnej (EP) dla domu jednorodzinnego | na starcie bez zmian | Zostaje 70 kWh/(m²·rok), czyli tyle co dziś, więc nie będzie nagłego skoku wymagań |
| Zabezpieczenia fotowoltaiki i magazynów energii | z wejściem rozporządzenia | Dodatkowa aparatura i staranniejszy projekt: szybkie odłączenie, lokalizacja falownika, wykrywanie zwarć. Magazyn energii nie staje się obowiązkowy |
| Ochrona przed radonem (limit 300 Bq/m³) | z wejściem rozporządzenia | Dotyczy działek z podwyższonym ryzykiem: szczelna izolacja, uszczelnienie przejść instalacyjnych |
| Zagospodarowanie deszczówki na działce | z wejściem rozporządzenia | Na przepuszczalnym gruncie proste rozsączanie, na małej glinianej parceli zbiornik lub rozbudowana instalacja |
| Instalacje wykorzystujące energię słoneczną | od 31 grudnia 2029 | Fotowoltaika lub kolektory w nowych domach, o ile ocena ekonomiczna wykaże zwrot do 15 lat |
| Standard bezemisyjny i niższy limit EP (63 kWh/(m²·rok)) | od 1 stycznia 2030 | Praktyczny koniec nowych domów z kotłem gazowym, olejowym czy węglowym |
Ostatni wiersz tabeli jest tym, który naprawdę zmienia ekonomię budowy. Dotyczy wyłącznie nowych budynków. Nikt nie zmusi właściciela istniejącego domu do wymiany kotła.
Ile to może kosztować
W debacie publicznej padają kwoty rzędu kilkudziesięciu tysięcy złotych dodatkowych kosztów na dom. Rządowa ocena skutków regulacji nie podaje jednak jednej liczby dla domu jednorodzinnego. Wpływ zależy od projektu, źródła ciepła i warunków działki. Zamiast wierzyć w przypadkowy procent, warto spojrzeć, ile kosztują elementy, których nowe wymagania dotyczą.
| Element | Orientacyjny koszt | Źródło |
|---|---|---|
| Pompa ciepła powietrzna 8 kW | 20 000 – 35 000 zł | Cennik serwisu |
| Falownik hybrydowy 8 kW | 5 000 – 10 000 zł | Cennik serwisu |
| Panel fotowoltaiczny 450–500 W | 700 – 900 zł / szt. | Cennik serwisu |
| Instalacja fotowoltaiczna | 30 000 – 45 000 zł | Kalkulator kosztu budowy |
To nie jest „dopłata za nowe przepisy”, tylko skala wydatków, których dotyczą nowe wymagania. Część inwestorów i tak wybiera pompę ciepła i fotowoltaikę, więc dla nich realna różnica będzie mniejsza. Największą zmianę kosztową odczują ci, którzy planowali tradycyjne źródło ciepła w domu oddawanym po 2030 roku.
Pierwsze dwa lata niewiele zmieniają w kosztach, bo okres przejściowy chroni inwestorów składających dokumenty teraz. Prawdziwy test nadejdzie w 2030 roku. Dom projektowany dziś będzie eksploatowany przez kilkadziesiąt lat, więc o źródle ciepła warto decydować z myślą o standardzie, który wtedy będzie obowiązywał nowe budynki.
Co zrobić, jeśli planujesz budowę
- Ustal, kiedy złożysz wniosek Od terminu złożenia dokumentów zależy, które przepisy będą Cię dotyczyć. Przez 18 miesięcy od 20 września 2026 roku masz wybór.
- Zdecyduj z projektantem, według jakich przepisów projektujesz Jeśli wybierzesz dotychczasowe zasady, dołączasz odpowiednie oświadczenie do wniosku o pozwolenie lub do zgłoszenia. Wybór obejmuje cały projekt, nie tylko jego część.
- Pomyśl o ogrzewaniu z perspektywą 2030 roku Nawet jeśli formalnie możesz budować według starych zasad, kocioł gazowy w domu oddanym w 2028 roku będzie działał w świecie, w którym nowe budynki muszą być bezemisyjne.
- Sprawdź działkę Ryzyko radonowe i rodzaj gruntu pod deszczówkę to dwa czynniki, które mogą dodać koszt tylko na części działek, więc lepiej wiedzieć o nich przed zakupem.
- Policz pełny budżet Same stawki zł/m² nie obejmują fotowoltaiki, przyłączy ani zagospodarowania terenu. Uwzględnij je od początku.
Czego jeszcze nie wiemy
Nie znamy daty ogłoszenia nowego rozporządzenia ani jego ostatecznego brzmienia, bo projekt przechodzi jeszcze procedurę legislacyjną i może się zmienić. Nie wiemy też, jak rynek zareaguje cenowo na wymagania dotyczące instalacji PV i magazynów energii. Będziemy aktualizować ten artykuł, gdy sytuacja się wyjaśni.
Policz swój budżet z fotowoltaiką i kosztami dodatkowymi
Kalkulator kosztu budowy liczy też projekt, przyłącza, PV i rekuperację, czyli pozycje, które najczęściej wypadają ze stawek za metr kwadratowy.
Artykuł opracowany na podstawie komunikatów i analiz serwisów branżowych (m.in. Murator, ARCHON+, Kontrole.com.pl, KalkulatorPro, OnGeo, Budujemy Dom) oraz stenogramu Sejmu, stan z końca września 2026. Ceny pochodzą z cennika serwisu i mają charakter orientacyjny. Tekst nie stanowi porady prawnej.